🔮KUKËS| Basha me tĂ« rinjtĂ«: ShqipĂ«ria Ă«shtĂ« nĂ« duart e katĂ«r- pesĂ« njerĂ«zve! ParatĂ« shkojnĂ« pĂ«r inceneratorĂ«t mafiozĂ«

Kryetari i Partisë Demokratike, Lulzim Basha, zhvilloi një bashkëbisedim me disa të rinj në qytetin e Kukësit. Gjatë bisedës me kryetarin Basha, të rinjtë, kryesisht gjimnazistë dhe studentë treguan vështirësitë me të cilat përballen në shkollimin e tyre. Shumica e tyre treguan se situata ekonomike ka qenë pengesa kryesore në këtë sfidë madhore të të rinjve të qarkut më të varfër të Shqipërisë.

Studente: UnĂ« jam Zarie Hoxha, banuese nĂ« fshatin Bicaj, KukĂ«s. Jam studente, viti i parĂ« nĂ« Fakultetin e MjekĂ«sisĂ« Dentare. PrindĂ«rit, me shumĂ« sakrificĂ«, me borxhe, arritĂ«n qĂ« tĂ« krijojnĂ« njĂ« shumĂ« parash qĂ« tĂ« shkoja nĂ« shkollĂ«. NjĂ« javĂ« para, qĂ« ishte data pĂ«r tĂ« filluar Universiteti, pagova konviktin dhe sekretarja tha qĂ« nĂ« fundjavĂ«, tĂ« nesermen, sill rrobat. TĂ« nesĂ«rmen doli lajmĂ«rimi qĂ« shkolla do mbyllej. ÇfarĂ« do bĂ«ja unĂ« nĂ« TiranĂ«, e vetme? Dua tĂ« di qĂ« çfarĂ« do bĂ«het me Universitetet? A do shkojmĂ« nĂ« auditore?

Studenti: Faleminderit Zoti Basha qĂ« na mblodhĂ«t kĂ«tu tĂ« na dĂ«gjoni shqetĂ«simet dhe problemet tona. UnĂ« dje isha duke parĂ« disa foto dhe ajo qĂ« mĂ« bĂ«ri pĂ«rshtypje ishte njĂ« foto para 7-8 viteve ishim 12 shokĂ«, dhe kemi mbetur vetĂ«m unĂ« dhe njĂ« shok tjetĂ«r. DomethĂ«nĂ« kĂ«ta 10 kanĂ« marrĂ« rrugĂ«t e kurbetit, ilegalisht janĂ« larguar, disa me borxhe disa me rrezikim, por largohen sepse nuk gjetĂ«n njĂ« vend pune dhe pas mbarimit tĂ« studimeve. UnĂ« kam njĂ« pyetje qĂ« çfarĂ« programi ka Partia Demokratike, opozita domethĂ«nĂ«, pĂ«r kur njĂ« njeri do tĂ« marrĂ« njĂ« biznes se çfarĂ« do t’i suportohet, çfarĂ« partneriteti do t’i ofrohet?

Lulzim Basha: Në qoftë se biem dakort të marrim dhe disa pyetje dhe tu përgjigjem të gjithave bashkë.

Nxënësja: Një pyetje që unë kisha ishte për higjenën, maskat, uji, disinfektuesit nuk janë në shkolla por që i blejmë ne dhe kjo gjë duhet të mundësohej nga qeveria. Pastaj ishte mësimi online që unë vetë jam pjesëtare e 6 e familjes dhe tre nga ne janë në shkollë. Për shkak të pandemisë u bë dhe mësimi online, ku tre nga ne domethënë me një smartphohe që kishim në shtëpi. Cili të punonte më parë?

NxĂ«nĂ«s: PĂ«rshĂ«ndetje Z.Basha, unĂ« jam Blerim Cenaj. Jam gjimnazist i gjimnazit “Havzi Nela” nĂ« KukĂ«s. Jam ne viti e 3-tĂ«. Pra jam maturant. Kushtet janĂ« katastrofike. Po tĂ« flasim pĂ«r higjenĂ«n, banjot janĂ« mĂ« keq se kurrĂ«. Banjot janĂ« si njĂ« vend lufte, njĂ« shesh lufte. Nuk ka as ujĂ«, nuk ka njĂ« detergjent, nuk ka as edhe njĂ« lloj baze sado e vogĂ«l, qĂ« duhet qĂ« tĂ« ketĂ« njĂ« shkollĂ« pĂ«r higjenĂ«n e saj. PĂ«r tĂ« vazhduar mĂ« tej, pĂ«r shkak tĂ« pandemisĂ« na kĂ«rkojnĂ« dhe na detyrojnĂ« qĂ« t’i mbajmĂ« dritaret dhe dyert e hapura, qĂ« jemi nĂ« njĂ« kohĂ« dimri dhe dihet nga tĂ« gjithĂ« kĂ«tu qĂ« veriu ka njĂ« dimĂ«r tĂ« acartĂ«. PavarĂ«sisht kĂ«saj, ata na kĂ«rkojnĂ« qĂ« tĂ« mbajmĂ« dritaret hapur dhe ne kemi shumĂ« ftohtĂ« brenda. Duke anashkaluar kĂ«to, prapĂ« ata nuk sjellin as dru qĂ« tĂ« ndezim stufat dhe as stufa dhe detyrohemi qĂ« t’i blejmĂ« vetĂ« me lekĂ«t tona. Çdo gjĂ« qĂ« kemi bĂ«rĂ« nĂ« ato klasa, nĂ« atĂ« shkollĂ«, i kemi bĂ«rĂ« nga lekĂ«t tona, nga familjet tona, duke marrĂ« nga ata e duke blerĂ« stufa, duke rregulluar dyert, duke rregulluar dritaret, duke marrĂ« drunjtĂ« nga shtĂ«pia e duke i çuar nĂ« shkollĂ« pĂ«r tu ngrohur dhe prap se prap ajo ngrohje ikĂ«n pĂ«r shkak se dyert dhe dritaret janĂ« hapur. E pĂ«r ça arsye kjo? PĂ«r t’u mbrojtur nga pandemia. Si mund tĂ« shkruaj unĂ« leksionet qĂ« mĂ« jep profesori nĂ« tabelĂ«, kur duart e mia janĂ« tĂ« ngrira. Dhe shumĂ« tĂ« tjerĂ« janĂ« kĂ«shtu si puna ime. Do doja qĂ« tĂ« na jepni njĂ« zgjidhje ose tĂ« na tregoni se si duhet tĂ« zgjidhet kjo gjĂ« nĂ« shkollĂ«n tonĂ«.
Problematik e imja është që gjithë rinia dhe gjithë shokët, siç e tha dhe Indriti kanë ikur drejt emigrimit.

Lulzim Basha: Me çfarë sporti je marrë, Ardit?

Nxënës: Boksin. Dhe ish kampion më saktë. Dhe gjithë shokët që kam pasur në sportin e boksit, kanë marrë rrugën drejt emigrimit. Siç e tha dhe Indriti, gjithë rinia kuksiane po mundohet që të ikin sepse nuk shohin një të ardhme. Unë dua të di se çfarë do të ndodhë me sportin në të ardhmen.

Studentja: Problematika ime, siç e thashë në fillim është e ardhmja sa i përket universitetit sepse tani tashmë dihet çmimet janë të larta, konviktet kanë kushte katastrofike dhe duke menduar të mos shkoj në ato kushte të jetoj pak më mirë, janë edhe qerat, dhe qerat janë me një çmim goxha të lartë dhe tashme ta dimë të gjithë, të flasim hapur prindërit e mi janë të dy në punë, por që jam vetë e katërta ndër fëmijët, dhe nuk ka pothuaj një ekonomi të mjaftueshme për të katërt fëmijët. Dua të di në qoftë se do të ketë një plan në të ardhmen për sa përket universiteteve, çmimet.

NxĂ«nĂ«si: UnĂ« quhem Milosao Palushi, jam maturant nĂ« gjimnazin Havzi Nela dhe unĂ« dua tĂ« shpreh dy problematika. SĂ« pari njĂ« herĂ«, mbyllja e universitetit tĂ« KukĂ«sit Ă«shtĂ« katastrofal pĂ«r ne, pĂ«r disa arsye sepse, sĂ« pari, njĂ« herĂ« tĂ« rinjtĂ« kuksianĂ« duhet tĂ« paguajnĂ«, le tĂ« themi qeranĂ« nĂ«per TiranĂ«, duhet tĂ« marrin lekĂ« nga familjet e tyre pĂ«r t’u ushqyer nĂ« TiranĂ«, po tĂ« ishte i hapur universiteti kĂ«tu nĂ« KukĂ«s, sĂ« pari ato do tĂ« jetonin nĂ« shtĂ«pitĂ« e tyre, s’kishte pse tĂ« paguanin qera.

Kamarier: Quhem Bajram Alikaj, kam që katër vite që kam mbaruar gjimnazin. Për shkak të gjendjes ekonomike në familje u detyrova të punoj vetë, duke e shtuar domethënë afatin për të vazhduar shkollën e lartë. Për shkak të pandemisë dhe karantinës ra gjendja ekonomike kudo në familjet shqiptare


Lulzim Basha: Ku punon Bajram?

Kamarier: Kam punuar kamarier. Nuk e di çfarë prioriteti mund të kem unë domethënë në këtë moshë që jam. Jam në një moshë shumë të madhe. Prioriteti i një të riu kuksian është vetëm të ikë.

Lulzim Basha: E para, sa i pĂ«rket emigracionit. Emigracioni i tĂ« rinjve Ă«shtĂ« plaga e hapur e ShqipĂ«risĂ«. Dy janĂ« prioritetet kryesore qĂ« i detyrojnĂ« tĂ« rinjtĂ« tĂ« largohen. Kushtet e papĂ«rshtatshme tĂ« arsimit, kushtet e papĂ«rshtatshme tĂ« jetesĂ«s ku pĂ«rsfshihet mundĂ«sia pĂ«r punĂ«sim dinjitoz dhe kushtet e tjera qĂ« nga strehimi, mundĂ«sitĂ« pĂ«r tĂ« krijuar njĂ« strehĂ« pĂ«r familjen e re dhe stabiliteti, kushtet pĂ«r arsimimin e fĂ«mijĂ«ve, e tjera e tjera. Pra, dy janĂ« kryesoret, arsimimi dhe punĂ«simi i tĂ« rinjve. TĂ« dyja kĂ«to janĂ« tĂ« lidhura me detyrat e qeverisĂ«. NjĂ« qeveri qĂ« i bĂ«n detyrat e saj e ka prioritet absolut rritjen ekonomike. Ne kemi pasur njĂ« plan tĂ« detajuar hartuar nga ekspertĂ«t mĂ« tĂ« mirĂ« pĂ«r ta nxjerrĂ« vendin nga kriza ekonomike. QĂ« nga ulja e taksave tĂ« cilat janĂ« mĂ« tĂ« larta nĂ« rajon tek çmimi i pĂ«rballueshĂ«m i naftĂ«s dhe i energjisĂ«, kush mĂ« mirĂ« se ju nĂ« KukĂ«s e bĂ«n krahasimin me çmimin e naftĂ«s nĂ« KosovĂ«. E duke vazhduar me stimuj tĂ« tjerĂ«, duke bĂ«rĂ« tĂ« mundur qĂ« ekonomia shqiptare tĂ« dalĂ« nga kriza, ta marrĂ« veten dhe tĂ« krijojĂ« vende tĂ« reja pune. Me njĂ« investim tĂ« huaj nĂ« fushĂ«n e teknologjisĂ« e informacionit, rinia e KukĂ«sit, rinia e ShqipĂ«risĂ« mund tĂ« sigurojĂ« vende pune me paga tĂ« larta. Ju thoni çfarĂ« duhet tĂ« bĂ«jĂ« qeveria? TĂ« bĂ«jĂ« detyrĂ«n e saj qĂ« nuk po e bĂ«n sot. Do tĂ« bĂ«jĂ« politika ekonomike qĂ« do tĂ« nxisin zhvillimin ekonomik dhe do ta frenojnĂ« atĂ«. Do tĂ« krijojĂ« mundĂ«si pĂ«r konkurrencĂ« tĂ« ndershme, dhe jo monopole ku e gjithĂ« ShqipĂ«ria Ă«shtĂ« nĂ« duart e katĂ«r- pesĂ« njerĂ«zve. Do ta konsiderojĂ« arsimin e lartĂ« njĂ« prioritet absolut dhe do tĂ« bĂ«jĂ« tĂ« mundur qĂ« universitetet shqiptare tĂ« kthehen nĂ« promotorĂ« tĂ« brezave tĂ« mirĂ«shkolluar, promotorĂ« tĂ« zhvillimit, tĂ« dijes dhe tĂ« kulturĂ«s. Do tĂ« bĂ«jĂ« tĂ« mundur, pra, qĂ« kur ta shohin hartĂ«n e Ballkanit investitorĂ«t e huaj, nĂ« veçanti europian qĂ« tani po ristrukturojnĂ« investimet e tyre edhe per shkak tĂ« krizĂ«s globale, por s’dua ta kthej nĂ« leksion. TĂ« thonĂ« kĂ«tu, kĂ«tu nĂ« ShqipĂ«ri do tĂ« vijmĂ«. KĂ«tu Ă«shtĂ« klima mĂ« e mirĂ« fiskale. KĂ«tu Ă«shtĂ« rinia. KĂ«tu Ă«shtĂ« qeveria qĂ« do tĂ« na pĂ«rgjigjet pĂ«r trajnimin e rinisĂ«, pĂ«r ato vende puna qĂ« duam tĂ« hapim. KĂ«ta janĂ« populli qĂ« mĂ«sojnĂ« gjuhĂ«t e huaja. KĂ«tu do tĂ« shkojmĂ« tĂ« investojmĂ« kapitalin tonĂ«. Por qĂ« tĂ« binden qĂ« ta bĂ«jnĂ« kĂ«tĂ«, na pret njĂ« punĂ« e madhe dhe unĂ« ju them jam i gatshĂ«m bashkĂ« me ekipin tim tĂ« kemi planin, tĂ« kemi vullnetin, tĂ« kemi vendosmĂ«rinĂ« pĂ«r ta bĂ«rĂ« atĂ« plan realitet. Por natyrisht mĂ« duhet ndihma juaj. MĂ« duhet mua sot, nesĂ«r i duhet ShqipĂ«risĂ« ndihma juaj. Kjo Ă«shtĂ« dicka qĂ« do ti shkojmĂ« nĂ« krye me sukses vetĂ«m kur tĂ« bashkĂ«punojmĂ« me njĂ«ri-tjetrin. Kur ne tĂ« bĂ«jmĂ« detyrat tona si qeveri dhe jut Ă« na pĂ«rgjigjeni duke bĂ«rĂ« detyrat tuaja dhe sipĂ«rmarrja tĂ« bĂ«jĂ« detyrat e saj. KĂ«shtu do t’I bĂ«jmĂ« gjĂ«rat realitet, siç kemi bĂ«rĂ« realitet rrugĂ«n e kombit kur se besonte askush dhe koha e udhĂ«timit TiranĂ«-KukĂ«s Ă«shtĂ« njĂ« nga mĂ« tĂ« shkurtrat nĂ« ShqipĂ«ri, siç kemi bĂ«rĂ« realitet heqjen e vizave kur se besonte askush ku shqipĂ«tarĂ«t rrinin me orĂ« tĂ« tĂ«ra para ambasadave dhe prapĂ« nuk merrnin dot vizĂ«n pĂ«r tĂ« vizituar fĂ«mijĂ«t. UnĂ« e di si nga pĂ«rvoja e fisit tim, edhe nga pĂ«rvoja qĂ« kam dĂ«gjuar kĂ«tu nĂ« KukĂ«s para heqes sĂ« vizave kishin 6, 8, 10, 12 vjet pa i parĂ« fĂ«mijĂ«t e tyre. Do tĂ« bĂ«jmĂ« shumĂ« mĂ« shumĂ«, sepse nuk na mungon asgjĂ«. Juve nuk ju mungon dĂ«shira dhe vullneti pĂ«r tĂ« ecur pĂ«rpara dhe mua kjo mĂ« motivon dhe mĂ« frymĂ«zon mua dhe ekipin tim na frymĂ«zon, mbi tĂ« gjitha dhe para sĂ« gjithash kjo energji qĂ« shoh gjithmonĂ« sa herĂ« takoj tĂ« rinjtĂ« e tĂ« gjithĂ« ShqipĂ«risĂ«. Natyrisht edhe dhimbja e vuajtja e juaja dhe e prindĂ«rve tuaj, edhe ajo na motivon qĂ« ti japim fund njĂ« orĂ« e mĂ« parĂ« ta largojmĂ« kĂ«tĂ« tĂ« keqe dhe tĂ« bashkohemi pĂ«r ta kthyer nĂ« potencialin mĂ« mahnitĂ«s sĂ« ShqipĂ«risĂ«, nĂ« mundĂ«si pĂ«r gjithĂ«secilin prej jush. Pa diskutim kjo do tĂ« pĂ«rkthehet edhe nĂ« gjĂ«rat e pĂ«rditshme. Si ka mundĂ«si qĂ« njĂ« vend tĂ« paguajĂ« qindra mijĂ«ra dollarĂ« pĂ«r tĂ« blerĂ« lap-top edhe kompjutera kryetari i bashkisĂ« dhe nga ana tjetĂ«r tĂ« kemi shkolla ku fĂ«mijĂ«t apo nxĂ«nĂ«sit, apo maturantĂ«t, apo gjimnazistĂ«t detyrohen tĂ« paguajnĂ« nga buxheti i varfĂ«ruar i familjeve tĂ« tyre pĂ«r t’u ngrohur? Kjo Ă«shtĂ« e papranueshme. KĂ«to janĂ« dy realitete tĂ« papajtueshmĂ« me njĂ«ri tjetrin dhe e vetmja mĂ«nyrĂ« pĂ«r ti pajtuar Ă«shtĂ« qĂ« paratĂ« qĂ« i bĂ«jnĂ« rrush e kumbulla, me shpenzime luksi, me shpenzime tĂ« panevojshme tĂ« shkojnĂ« mbi tĂ« gjitha aty ku ka mĂ« shumĂ« nevojĂ« shqiptari sot, shĂ«ndeti, ekonomia, natyrisht edhe gjendja e shkollave qĂ« nga ngrohja tek higjena edhe gjithçka tjetĂ«r. Ju falenderoj nga zemra, dhe kam bindjen qĂ« sĂ« bashku do t’i lĂ«mĂ« pas kĂ«to kohĂ« tĂ« kĂ«qija, dhe do tĂ« bĂ«jmĂ« mĂ« tĂ« mirĂ«n pĂ«r vendin tonĂ«, pĂ«r familjet tuaja dhe pĂ«r gjithĂ« shqiptarĂ«t.