Nordstream2 – A po përdoret gazi dhe investimet për të rritur influencën ruse në Ballkan dhe Europë?!

Nga Sibora Demaj

Duket se arena gjeopolitike ka ndryshuar pas krizës dhe vuajtjeve të Covid 19 dhe në kulmine pandemisë shumë shtete po investojnë për të rritur fuqinë e ndikimit të tyre kush mendihma e kush me projekte ambicionze në fusha të ndryshme.

Qasja e shteteve ndajndryshimeve globale nuk është më e njëjtë. Kjo nga synimet e çdo fuqie për të ndryshuar epërfituar nga kjo situatë krize që ka kapluar të gjithë botën. Resurset natyrore kanë qenë dhe vazhdojnë në jenë në fokus të kompanive të mëdha, siç është rasti i gazit natyror për të cilinme shekuj janë bërë beteja e vazhdohet të luftohet se kush e kur do e ketë në dorë tregun Europian. Disa projekte të mëdha si TAP-i apo projekte të tjerë pak më të vegjël si Nord Stream 1, 2 vazhdojnë të përdoren për rritjen e fuqisë së një vendi në tregun ndërkombëtar. Edhe pse vende si Rusia po hasin vështirësi të mëdha në përballimin e pandemisë së Covid 19, investimet në projektin Nord Stream 2 vazhdojnë me shumë kolosale. Por përse shërben Nord Stream 2 dhe a është në konkurrencë të TAP-it? Cilat janë objektivat e këtij projekti dhe përse ska përfunduar që prej 3 vitesh, kur deklarohej senë 2019 do të ishte furnizuesi kryesor i Europës me gaz?

Projekti Nord Stream 2 është një nga nismat më të mëdha të Rusisë për të rritur varësinë gjeopolitike, dhe për të gjunjëzuar tregun Europian i cili duket se ka nevojë për linja gazsjellëse. Nord Stream 2 është një investim kapitalesh pa origjinë, hedh hije dhe vë në diskutimfuqishëm rolin e Rusisë. Dhe sidomos pas helmimit te Alexey Navalny , kundërshtarit kyçtë Vladimir Putin. Navalny, kritiku më i madh i presidentit rus, u helmua teksa po udhëtontenga Siberia drejt Moskës. Provat dhe faktet e autoriteteve zyrtare që po hetojnë mbi çështjentreguan në mënyrë të padiskutueshme se ai ishte helmuar me ‘novichok’.

Menjëherë pas helmimit, parlamenti gjerman i kërkoi kancelares Merkel që të ndërpriste mardhëniet me Rusinë dhe projektin Nord Stream 2 dhe është e qartë se ky helmim do ikushtojë shumë projektit ambicioz rus. Edhe vetë parlamenti Europian ka kërkuar që projektitë ndalet, duke e konsideruar atë si projekt jo në përputhje me politikën energjetike të BE-sëdhe interesat e saj strategjike.

Pjesë e një liste të gjatë ndërhyrjesh veprimesh agresive të Rusisë, tentativa për vrasje, vrasje,pjesëmarrje në konflikte e krijim situatash destabilizuese, helmimi i Navalny tregoi natyrën epaqëndrueshme të partneritetit që Rusia u ofron vendeve të tjera dhe sjelljen prej “gangsteri”të Kremlinit zyrtar. Por helmim me substancën Novichok i Alexey Navalny ishte një çështje që bëri bujë.

Navalny është një prej kritikëve më të mëdhenj të presidentit rus Vladimir Putin, ai u sëmurmë 20 gusht teksa po udhëtonte me avion nga Siberia drejt Moskës. Por, pas helmimit tëopozitarit rus, parlamenti gjerman i ka kërkuar Kancelares Merkel të heq dorë ngambështetja e saj në ndërtimin e NordStream 2. Por ishte vetë deklarata e kancelares që bëri tëqartë dëshpërimin e Gjermanisë në lidhje me projektin.

Ndalimi i Nord Stream 2 është masë parandaluese ndaj përhapjes së ekspansionit dhe dhunëssë paparashikueshme ruse brenda territorit dhe në shtete Europiane. Por gjithashtu edheshkelja e ligjeve dhe normave ndërkombëtare nga Rusia, konfuzionit dhe situatave të paparashikueshme që siç u dëshmua edhe gjatë këtij viti pandemik, e patën zanafillën nëRusi.

Helmimi i Alexey Navalny tregon edhe influencën malinje dhe fuqinë e errët të Rusisë nëEuropë. Presidenti Putin duke ndërmarrë një hap të tillë tregon se është në gjendje të rrezikojëçdo gjë për të heshtur dhe eleminuar të gjithë kundërshtarët e tij politik.

Nëse TAP e ka të qartë hapësirën dhe vendet se ku do të instalohet projekti Nord Stream 2atëherë ka shkaktuar shumë pakënaqësi dhe “luftë politike” ndërmjet vendeve të Ballkanit sindërmjet Greqisë-Maqedonisë dhe Bullgarisë. Në 2015 Alexys Cipras nënshkroimarrëveshje me Putin për kalimin e Nord Stream në tokën greke ku u deklarua si epërmbushur kjo marrëveshje.Ndërkohë që 2 vjet më pas kontrata u nënshkrua me Bullgarinë.Acarimi i marrëdhëneve ndërmjet shteteve e ngadalësoi këtë projekt, por jo ambiciet e Rusisë për të rritur hegjemoninë në Europë dhe në tregun e gazit. Rusia nënshkroi marrëveshjen me Bullgarinë për Nord Stream 2 duke mënjanuar Greqinëdhe Maqedoninë . Por hendeku gjeopolitik ndërmjet Rusisë dhe Greqisë u thellua dhevazhdojnë të jenë në marrëdhënie të acaruara.Nord Stream 2 mendohet se do të konkurrojë me TAP për të dobësuar ekonominë eUkrainës. Dhe gjithashtu për të krijuar një çarje në BE ndërmjet vendeve që do tëfurnizohen me gaz nga 2 burime të ndryshme që kanë marrëdhënie shumë të dobëta, kjo sipasojë e agresionit të Kremlinit në Krime të Ukrainës. Nord Stream 2 po përdoret për të rritur influencën ekonomike-gjeopolitike të Putin nëEuropë e Ballkan dhe ky është synimi kryesor, e jo deklarat boshe “ që gjoja ulja e çmimitdhe furnizimi i Europës me gaz cilësor nga Rusia” sic pretendojnë zërat afër Kremlinit. Ballkani dhe Shqipëria nuk do të jenë asnjëherë në vëmendje pozitive të Rusisë, dhe nga anatjetër armatimi i Serbisë dhe nxitja e urrejtjes ndaj Kosovës i dëshmojnë edhe një herëqëllimet dashakeqëse të Kremlinit Zyrtar.